دادمان را کجا بزنیم

 

خاک لرستان نان آور بيکاران غيربومي

 

لرستان بيکارترين استان کشور است

 

در حاليکه استان لرستان چند سال است که با تصاحب جايگاه اول بيکارترين استان کشور همواره اين عنوان را حفظ کرده است امروز بسياري از مشاغل به ويژه در بخش کشاورزي در اختيار غيربومي ها قرار دارد.

براي ديدن فرصت هاي از دست رفته نياز نيست جاي دوري رفت. در همين نزديکي ها از دورود و ازنا گرفته تا اليگودرز و نورآباد فرصت هاي شغلي بخش هاي کشاورزي ، دامپروري و شيلات لرستان در اختيار غيربومي هايي از استان هاي ديگر کشور است که اين نکته جاي تامل دارد.

کشاورزي در استان لرستان با دارا بودن 800 هزار هکتار زمين کشاورزي و توليد سالانه بيش از دو ميليون تن محصول پايه اقتصاد مردم اين سرزمين محسوب مي شود ولي امروز اين رکن درآمدزاي اقتصادي در دست کشاورزاني از ديگر استان هاي کشور است که اين امر زنگ هشدار را براي مسئولان بيکارترين استان کشور به صدا درآورده است.

استاندار لرستان در اين زمينه سخنان قابل تاملي دارد. سيد حسين صابري در اين رابطه گفت: در حال حاضر 80 درصد کشاورزاني که در شهرستان دلفان مشغول به فعاليت هستند اهل شهرستان نهاوند از استان همدان هستند.

وي اضافه كرد: اين در حالي است که بخش عمده اي از کشاورزان شهرستان ازنا نيز خوزستاني هستند که با توجه به بيکاري به لرستان آمده اند و مشغول به کار شده اند.

استاندار لرستان با بيان اينکه غيربومي ها فرصت اشتغال را از لرستاني ها گرفته اند ، عنوان کرد: در حال حاضر بسياري از کشاورزان و باغداران دورودي نيز از شهرستان قم براي کار به لرستان آمده اند.

صابري با تاکيد بر اينکه بخش کشاورزي لرستان به عنوان يک استعداد غني در دست کشاورزان ديگر استانهاست، گفت: در لرستان تنها افغانيها نيستند که فرصت هاي شغلي را اشغال کرده اند.

وي به فرصت هاي از دست رفته بخش شيلات لرستان اشاره کرد و يادآور شد: در حال حاضر بخش عمده اي از موافقت هاي اصولي صادر شده براي شيلات لرستان را شهرکرديها گرفته اند و مشغول به کار هستند.

بهترين فرصت اشتغال لرستان در اختيار ديگران است

استاندار لرستان با اشاره به درصد بالاي بيکاري در استان لرستان گفت: در حال حاضر بهترين فرصت هاي اشتغال در استان ما در اختيار ديگران است.

صابري با تاکيد بر اينکه اشتغال تنها پشت ميز نشيني نيست، عنوان کرد: متاسفانه در حال حاضر جوانان ما به دنبال کارمندي و اشتغال در ادارات هستند.

وي با تاکيد بر اينکه اولويت سند چشم انداز و برنامه پنجم بحث کشاورزي است، خاطرنشان کرد: ما برنامه ريزي جدي در زمينه کشاورزي، صنايع مرتبط و گردشگري انجام داده ايم و جلسات اين کارگروه به همان شدت کارگروه اشتغال تشکيل مي شود.

استاندار لرستان همچنين از عدم هماهنگي ميان سيستم آموزشي در اين استان و فارغ التحصيلان مورد نياز بازار کار انتقاد کرد و گفت: ما ناهماهنگي هاي جدي در زمينه آموزش عالي داريم به طوريکه در حال حاضر با سيل فارغ التحصيلان بيکار در زمينه هايي که مورد نياز استان نيست، مواجه شده ايم.

صابري يادآور شد: مشکل ما همين جاست که بيش از 60 درصد اشتغالي که ما با خون جگر در بخش کشاورزي توليد کرده ايم به ديگران مي رسد.

وي با بيان اينکه در حال حاضر هندوانه کاري دورود در دست قمي ها و حوضچه هاي پرورش ماهي لرستان در دست شهرکردي هاست ، گفت: با اين روند نمي شود با بيکاري جوانان لرستاني مبارزه کرد.

استاندار لرستان با تاکيد بر اينکه رکن اقتصاد و اشتغال لرستان بر پايه کشاورزي استوار است، يادآور شد: در حال حاضر 32.7 درصد اشتغال لرستان در بخش کشاورزي است در حاليکه ميانگين کشوري در اين زمينه 28 درصد است.

وي ادامه داد: لرستان با قابليت هاي منحصر به فرد در زمينه کشاورزي، باغداري، دامپروري، شيلات و گردشگري مي تواند به يکي از استانهاي درآمدزا در اين حوزه تبديل شود که اين امر نيازمند همت جوانان لرستاني است.

استانهاي ديگر کار کشاورزي لرستان را انجام مي دهند

براي آگاهي از نظرات دانشگاهيان در اين زمينه به سراغ رئيس دانشکده کشاورزي دانشگاه لرستان رفتيم.

رئيس دانشکده کشاورزي لرستان در اين رابطه گفت: در حال حاضر با توجه به اينکه عمده کشاورزان لرستاني سن شان بالا رفته و قادر به ادامه کار نيستند. اين در حالي است که جوانان لرستاني نيز رغبتي به ادامه کار پدران خود در حوزه کشاورزي ندارند.

پرويز لچيناتي تصريح کرد: اين امر موجب شده که در حال حاضر عمده کار کشاورزي استان لرستان را غيربومي ها انجام مي دهند.

وي با انتقاد از روند فعلي اشتغال غيربوميها در بخش کشاورزي لرستان عنوان کرد: متاسفانه کار ترويج و آموزش در زمينه کشاورزي در لرستان ضعيف است.

رئيس دانشکده کشاورزي لرستان خاطرنشان کرد: دانشگاه لرستان به عنوان يکي از اصلي ترين مراکز توليد دانش کشاورزي در استان اين آمادگي را دارد که در اين زمينه به بخش کشاورزي استان کمک کند.

وي با تاکيد بر آمادگي هيئت علمي اين دانشکده براي کمک در اين بخش عنوان کرد: دانشکده کشاورزي لرستان هم از نظر کشت هاي الگويي و هم ديگر مباحث تخصصي حوزه کشاورزي آمادگي همکاري با فعالان اين بخش است.

به هر حال اين موضوع قابل تامل است که در بيکارترين استان کشور فرصت هاي شغلي به راحتي از دست مي رود تا لرستان همچنان حائز رتبه اول در صف استانهاي بيکار کشور باشد.

يکي از حوادثي که هر روز ذهنمان را درگير مي کند حادثه فرو ريختن ساختمان در سعادت آباد تهران بود که جمعي از جوانان جوياي کار لرستان را به کام مرگ کشاند. حادثه در تهران رخ داد ولي اين لرستان بود که داغدار اين مصيب عظيم شد.

اما مصيبت بزرگ مرگ اين جوانان نيست بلکه معضلي به نام بيکاري است که جوانان لرستاني را براي پيدا کردن کار به ديگر استانها گسيل مي دهد در حالي که خاک پربرکت لرستان نان آور و روزي آور براي بيکاراني از استانهاي ديگر کشور است و جوانان لرستاني از اين ظرفيت غافل مانده اند.

از ديگر سو تدبير مسئولان براي آماده سازي اين فرصت ها براي جوانان لرستاني از طريق ارائه تسهيلات و حمايت هاي زيرساختي همچنين در دستور کار قرار دادن کارهاي ترويجي و تبليغي در اين زمينه مي تواند رغبت از دست رفته جوانان لرستاني براي در دست گرفتن فرصت هاي موجود در بخش کشاورزي را احيا کند.

اختراع رسم الخط لکی

رسم الخط لکی اثر علی ایتیوندی جوان کوهدشتی

پیش از این نخستین رسم الخط زبان لکی چندین سال قبل توسط آقای "فرزاد عزیزی کدخدایی" پیشنهاد شده بود. حال پس از چندین سال رسم الخطی دیگر توسط آقای "علی ایتیوندی" برای زبان لکی ارایه شده است. امید است چنین تلاش هایی برای پویایی و زنده سازی زبان لکی در بین مردمان قوم لک موثر باشد.

علی ایتیوندی در این باره می نویسد:

بنام خدا

خدا را سپاس که پس از چند سال تلاش و کوشش در امر پژوهش و کاوش در زبان لک توانستیم که دستور زبان لکی را به نوشت آوریم. در این دستور زبان ما به ساختار دستوری زبان لکی پرداخته ایم و ویژگی هایی از برای زبان لکی پیدا کردیم.

می توان ویژگی های آن را این گونه خواند که زبان لکی :

١- دارای دست کم بالای ٣٠ نوع فعل
٢- جمله بندی مختص به خود
٣- دارای حداقل١٩ مصوت و ٢٧ صامت که در نوع خود قابل توجه است و شاید بتوان به جرات گفته که زبان لکی وارث حروف زبان اوستایی است.
و...

و نیز خدا را شکر که کار ترجمه نهج البلاغه به زبان لکی رو به اتمام است و ان شاالله که پس از ویراست آن ، چاپ خواهد شد.

اگر خدا بخواهد در حال نوشتن کتاب های  (ادبیات لکی ، تاریخ لک ، فرهنگ واژگان لکی) می باشیم و چون این کار کستردگی زیادی دارد از کسانی که توانایی یاری را در خود می بینند فریاد همیاری را داریم.

 

شعری از ملاپریشان

شعر لکی از شاعر عارف و لک زبان ملاپریشان

 

زخم   سیاست   فراوان   دیرم             درد بی درمان ژه عصیان دیرم

ار  نکین  چاره ی زخم دیاریم              ار نکین  درمان  دردان  کاریم

ار  قبول نکین انابه  و  زاریم              فوا    اسفا     ژه   شرمساریم

ار بکین  زاری  و انابم  قبول              حبیبت  شاده ن ، دشمنت ملول

یارب  دشمنت فرصت آورده ن             آخر بنده ی  تو من مجروح کرده ن

ژه  هلاک من  شاده ن بدگوهر             وه  مرهم  عفو شادیش باطل کر

ار من  بد کارم  تو کرم   داری            من ژه تقوی عورتوویت ستاری

ار لطفت  نبوپه ی من رهنمون           لا   صریحُ    لی    و   لا تنفِذون 

ار  لطفت  نبو پره ی من رهبر           مترسم    ژه  هول    فزع    اکبر

روی رحمتت کروه مشتی خاک            العفوَ    منی    وه   حین  القاک

غیر ژه تو نیه ن کسی دستگیر             نعمَ   المولا   و   نعم     النصر

هر چی بد کردم من عصیانکارم            و  لا    تَقنَطو           امیدوارم

اربدکرداریم بی حد و احصاست            ولای کرمت چوی قطره دریاست

دریای  کرمت وقتی بدی جوش             ژه قعردوزخ نار مه کی خاموش

سحاب   لطفت  ار  بکی  نم نم            صد   نامه ی  گناه مشورو درهم

کی نامه ی گنام مشورو صد یم            غوث   رحمتت  کافیه ن  یک دم

الهی وه ذات کس پی نوه رده ت          وه  قدروقدرت عالم پروه رده ت

یوم  نفخ  صور  بیدارم   بکین           وه صحرای محشر احضارم بکین

داخل   وه   حساب  یمینم بکین           صاحب  اخلاص  یقینم      بکین

نه   تحت  لوای احمد جام بکین          شفیعم   حسین  تشنه  کام  بکین

مرحوم   مغفور   حساوم  بکین          ژه  باده ی لاخوف سیراوم بکین

وه  قهر  و  غضب عتابم نکین          وه    الم   عهد   خطابم    نکین

وه   الم   عهد    الیکم     ندا           نکریم  ژه  روی  غضب  ای خدا

حکم   خذوه    فغلوهُ     نکین           ثُم    الجهیم   وه   صلُوهُ    نکین

زوان  من  لال  روسیام  نکین          دس  و  پام ئو روژ وه گوام نکین

نَدَریم  وه حب نبی و اهل بیت           لا    تُزِعِ   قلبی   بعد   اذ   هدیت

خدایا  من  عبد  عاجز و ذلیل           گنام      کثیرن     طاعتم       قلیل

چه نم عدالت مه که رای کریم          ببخشا    وه    لطف  و  فضل عمیم

حکیم  علیم  کس  مزان  کس          عظیم  ،حلیم   ذات   ویته ن    بس

لالای  الحاح  من بکه ر قبول          یا   حق   وه عصمت فاطمه ی بتول

بسه ن  پی تنبیه هر صاحب شعور        الا     الی      الله     بصیرَ    غفور

               برگردان:

دروغ و سر پیچی از فرمان خداوند وجودم را چنان ریش نموده که قابل در مان نیست

اگر برای زخم آشکار من چاره ای نیندیشی و اگر درد های کاری مرا درمان ننمایی

و اگر انابه و زاری مرا نپذیری وا اسفا از شرمساری من

اگر انابه و زاری مرا قبول بفرمایی دوستانت را شادمان و دشمنان را نارحت و مکدر نموده ای

خداوندا دشمنانت فرصت کرده اند تا بنده ی تو را جریحه دار نمایند

دشمن بد گوهر از هلاکت من شاد است تو با مرهم بخشایش شاد یاش را باطل کن

اگر من گناهکارم در عوض تو بخشاینده ای من عاری از تقوا و تو پرده پوشی

اگر لطف تو راهنمای من نباسد سرنوشتم روشن و مطمئن نیست

اگر مرا هدایت ننمایی از فزع اکبر بیم دارم

به این مشت خاک رحمت آورو مرا روز دیدار مورد بخشایش قرار بده

جز تو دستگیری نیست ای بهترین یاور و ای یاری دهنده

هر چقدر بدکردار و عصیانگرم اما به لاتقنطوا بهرحمت الله امیدوارم«قل یا عبادی الذین اسرفوا علی انفسهم لاتقنطوا من رحمته الله ...»

اگر بدکرداریم از حد و شمار گذشته اما در برابر کرم تو چون قطره ای در مقابل دریاست

هنگامیکه دریای بخشش تو خروش می کند آتش سوزان قعر جهنم خاموش و سرد می شود

از نم نم ابر رحمت و بخشندگی تو صدها دفتر گناه شسته و پاک می شود

نامه ی گناهان مرا صد دریا نیز نمی شوید تنها یاری و رحمت توست که در یک دم کارساز است

پروردگارا به ذات تو قسم که کسی بر چیستی آن پی نبرده و به نیرو و قدرت عالم پرورت

روز دمیده شدن در صور مرا بیداری بخش و در صحرای رستاخیز به نزد خود فرا خوان مرا

مرا در میان اصحاب یمین جای بده و از اخلاص و یقین مملوم کن

در زیر درفش حضرت محمد جایم بده و حسین تشنه کام را شفیعم قرار بده

رحمت شده و صاحب مغفرت از شراب لاخوف سیرابم نما

مرا با قهر و خشم بازخواست ننما و به درد و الم ابدی دچارم مساز

مرا به الم عهد الیکم ندا از روی غضب دچار منما

خداوندا مرا مشمول(بگیرید و در زنجیر کنید سپس به جهنم افکنید ) منما

زبانم را لال و رویم را سیاه نکنی و آنروز دست و پایم بر من گواهی ندهند

مرا از حلقه ی دوستداران اهل بیت خارج مگردان و پس از هدایت رهایم مساز

پروردگارا من بنده عاجز و ذلیل گناهم بسیار و عبادتم اندک است

با من به عدالت رفتار منما چون پاسخگو نیستم و ناتوانمبلکه از روی فضل و لطف و بخشایش بامن رفتار کن

ای حکیم و علیم و دانایی که کس به اسرارش پی نبرده و ای عظیم و حلیم تنها ذات خودت شایسته ی توست

پروردگارا به عصمت فاطمه ی بتول قسمت می دم که لابه و التماس مرا بپذیر

برای هر فرد باشعوری این کافی است که:الا الی الله بصیر غفور

برگرفته از وبلاگ ملاپریشان

نوای باستانی لکستان

مور و هوره نوای باستانی لکستان

          انسانها در طول تاریخ برای حیات زنده و پویا و سبز خویش به کارها و یا نوآوری هایی دست زده اند که برای ما شگفتی را به ارمغان آورده است . آواز ، موسیقی و نواهای نخستین بشری و ابتدایی همانا   کشف انسان برای التزاز  و بهتر زیستن بوده است از جمله نواهای و آواز های نخستین که گاه آنرا به اهورا مزدا مرتبط دانسته اند "هوره" است. اینکه خواستگاه اصلی این آواز بی بدیل کجا بوده است   . به روشنی بر ما روشن نیست . اما بی شک می توان گفت کسانی که این آواز را حفظ و صیانت کرده اند کردها بوده اند و از ان جمله کلهر ها . بی شک از فرم امروزی آن نیز می توان به اعماق تاریخ سفر کرد و جدای از جدل های نا عالمانه آنرا به قبل از "اورمزد " منتسب نمود و مرتبط دانست . نوا و آوازی بدون ساز و ابزارهای موسیقی و نیز بی ارتباط نبودن آن با کوه و جنگل و زندگی ساده ی عشایر کرد و کلهر مرا بر آن باور داشت که تصور کنم این آواز متعلق به قبل از اهورا مزدا بوده است و در زمان اهورا مزدا این نوا و آواز  تقریبا شکل جدید و آیینی به خود  می گیرد و برای "اورمزد "   آوازی به نام " اهوره " نواخته می شده است . حاصل تلاش و پژوهش در شناساندن این آواز اولیه  بشری مرا بر آن داشت تا این آواز و نوا را با آواز های سنتی و اولیه ی سرخ پوستان مقیم کانادا و آواز های سنتی و ابتدایی افریقای جنوبی مقایسه کنم و نتایج حاصل  از این بررسی این تصور مرا قوت بخشید تا باور داشته باشم که این آواز و نوا جزء آواز های اولیه ی بشر بوده است.